Najczęstsze pytania – odpowiedzi

Mediacja to dobrowolne spotkanie stron z neutralnym mediatorem – bez sal sądowych, bez wokandy, bez wyroku narzuconego z zewnątrz. Strony same tworzą rozwiązanie. Mediator prowadzi rozmowę, nie rozstrzyga sporu. Wynik – jeśli strony się porozumieją – ma moc ugody sądowej po jej zatwierdzeniu przez sąd.

Tak. Udział jest zawsze dobrowolny – każda strona może opuścić mediację w dowolnym momencie bez podawania powodów. Wyjątek: od 1 marca 2026 r. sąd ma obowiązek skierować sprawy budowlane do mediacji przed pierwszym posiedzeniem (art. 458³a KPC) – ale i wtedy udział stron pozostaje dobrowolny. Odmowa bez uzasadnienia może jednak skutkować obciążeniem kosztami postępowania.

Tak. Udział pełnomocnika jest dozwolony na mocy art. 183⁴ § 2 KPC. Większość uczestników wybiera jednak samodzielny udział – mediacja to rozmowa, nie rozprawa. Prawnik może też być dostępny telefonicznie podczas przerwy w sesji, jeśli potrzebujesz porady bez jego fizycznej obecności.

Mediacja nie może się odbyć bez zgody obu stron. Ale: w sprawach sądowych sąd może wziąć pod uwagę nieuzasadnioną odmowę przy orzekaniu o kosztach postępowania (art. 103 § 2 KPC) – nawet jeśli odmawiająca strona wygra sprawę. Mediator zwykle kontaktuje się z drugą stroną i wyjaśnia zasady – często to wystarczy, żeby uzyskać zgodę.

Jedno posiedzenie trwa zazwyczaj 2–4 godziny. Większość spraw zamykamy w 1–3 sesjach. Od pierwszego kontaktu do podpisania ugody: zazwyczaj 2–6 tygodni. Dla porównania: sprawa cywilna w pierwszej instancji trwa w Polsce średnio 18–36 miesięcy (dane Ministerstwa Sprawiedliwości za rok 2024).

Stawki wynikają z Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 12 lutego 2026 r. (Dz.U. 2026 poz. 170). W sprawach niemajątkowych (rozwód, sprawy rodzinne, sąsiedzkie): 300 zł za pierwsze posiedzenie i 200 zł za każde kolejne – zwykle 300–900 zł łącznie. W sprawach majątkowych przy WPS do 200 000 zł: 300 zł + 2% wartości przedmiotu sporu (maks. 4 000 zł); powyżej 200 000 zł – 4 000 zł plus 1% od nadwyżki. Koszty dzielone są między strony po równo.

Tak. Jeśli sprawa była już złożona do sądu i strony zawarły ugodę przed mediatorem, sąd zwraca 75% opłaty sądowej (art. 79 ust. 1 pkt 1 lit. h ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, t.j. Dz.U. 2024 poz. 959). To dodatkowy argument ekonomiczny za mediacją w sprawach już sądowych.

Mediator jest neutralny – stoi między stronami, nie reprezentuje żadnej z nich. Negocjator jest po Twojej stronie – reprezentuje Twoje interesy, przygotowuje strategię i prowadzi lub wspiera rozmowę. Te role wzajemnie się wykluczają w tej samej sprawie.

Wtedy, gdy: kwota lub relacja na szali jest duża, emocje mogą Cię kosztować wynik, naprzeciwko siedzą zawodowi negocjatorzy, rozmowy utknęły w miejscu lub masz jedną szansę i nie możesz jej zmarnować. Pierwsza rozmowa jest bezpłatna – razem oceniamy, czy i jak możemy pomóc.

Stacjonarnie w Bielsku-Białej, online przez bezpieczny wideolink lub w lokalizacji wskazanej przez strony (dojeżdżamy). Strony mogą siedzieć w jednej sali lub w oddzielnych (tzw. kaukus). Wybór formy należy do uczestników.

Ugoda zawarta przed mediatorem i zatwierdzona przez sąd ma moc wyroku sądowego (art. 183¹⁵ § 1 KPC). Oznacza to, że może być egzekwowana przez komornika jak każdy tytuł wykonawczy. Zatwierdzenie przez sąd trwa zazwyczaj 2–4 tygodnie od złożenia wniosku.

Tak – i właśnie do takich spraw mediacja jest szczególnie przydatna. Sąd ignoruje emocje. Mediacja daje przestrzeń, żeby je wyrazić i przepracować. Mediator pomaga przejść od pozycji ("chcę X") do interesów ("zależy mi na Y"). To często zmienia całą dynamikę rozmowy.